Долзарб мавзу

“Salafiylik” tashkiloti g‘oyalari

Soxta salafiylar quyidagi g‘oyalarni ilgari suradilar:

  • Qur'on va sunnada yozilgan qoidalarni so‘zma-so‘z tushunib, ko‘r-ko‘rona amal qilish orqali boshqa manbalarni botilga chiqaradilar;
  • “jihod”ni islomning oltinchi arkoni deb hisoblaydilar;
  • “takfir” (kufrda ayblash) va “hijrat” (vatanni tark etish) masalasini ilgari suradilar;
  • fiqhiy mazhablarni inkor qilib, mazhabsizlikni targ‘ib qiladilar;

 

Islom niqobi ostidagi “Salafiylik” asoschisi va yuzaga kelish tarixi

Soxta salafiylikning zarur g‘oyaviy asoslarga ega bo‘lishi suriyalik Ibn Taymiya (1263-1328) faoliyati bilan bog‘liq. Uning g‘oyalari keyinchalik turli mutaassib guruh va harakatlar yetakchilari qarashlariga asos bo‘lib xizmat qildi. Jumladan, XVIII asrda tarixiy adabiyotlarda “ad-da'vatud davamiya”, ya'ni “qonli da'vat” nomini olgan haraktlar paydo bo‘ldi. 

 

ISLOM DINI EKSTREMIZM VA TERRORIZMNI QORALAYDI

Barchamizga ma'lumki, Islom – haqiqat, tenglik va adolat dinidir. Shunday ekan, bu dinda hech kimga zulm qilinishi mumkin emas. Payg‘ambar sollallohu alayhi vasallam: “Arabning ajamdan afzalligi faqatgina taqvo bilan”, deganlar. Shuning uchun ham Islom terrorizmni qoralaydi. Islom dini ko‘rinishi qanaqa bo‘lishidan qat'iy nazar, terrorizm bilan murosa qilishi mumkin emas. Chunki terrorizm Islom dini ta'limotlariga ziddir. Zero, terrorizmda odamlarga zulm qilish bor, begunoh insonlarni nohaq o‘ldirish bor. Odamlar or-nomuslarining toptalishi, himoyaga muhtoj zaifa ayollar, bolalar va keksa yoshdagi insonlarning o‘ldirilishi bor. Terrorizmning ana shu jirkanch taraflarini hisobga olib, Islom dini uni qattiq qoralaydi va rad etadi. Turli ommaviy axborot vositalarida ko‘rib-eshitayotganimiz – terrorizmning Islom dini bilan aloqadorligi, Islom dini terrorchi guruhlar va tashkilotlarni tayyorlab chiqarishi, amalga oshirilayotgan terroristik amaliyotlarning ko‘pchiligi aynan musulmonlar tarafidan sodir etilayotgani haqidagi xabarlar va qarashlarning barchasi xato bo‘lib, ularning hech qanday to‘g‘ri joyi yo‘qdir. Biz ana shu terroristik amaliyotlarni ijro qilayotgan va o‘zlarini Islom diniga mansub deb hisoblayotgan kimsalarni o‘z jonlariga zulm qiluvchilar bo‘lib, ularning maqsadlari Islomning suratini buzib ko‘rsatish, uning obro‘sini tushirishdir, deymiz. Ular aslida Islom dinidan uzoqdadirlar.

 

Ehson fazilati

“Imon keltirgan bandalarimga ayting, namozni to‘kis ado etsinlar. Savdo-sotiq, oshna-og‘aynigarchilik bo‘lmaydigan Kun kelmasdan oldin ularga rizq qilib bergan narsalarimizdan maxfiy va oshkor infoq-ehson qilsinlar” (Ibrohim surasi, 31-oyat).

 

Islom niqobi ostidagi “Salafiylik”

Harakat nomi. “Salafiylik” tushunchasi arab tilidagi “salaf” so‘zidan olingan bo‘lib, “avval yashab o‘tganlar”, “ajdodlar”  manolarini anglatadi. Hadislarga ko‘ra, Payg‘ambarimiz Muhammad aylayhis-salom zamonalari va undan keyingi ikki davrda yashagan musulmonlar tushuniladi. Islom mujtahid ulamolari ilk musulmonlarni “salafi solih”, ya'ni “solih ajdodlar” deb hisoblashda yakdildir. Ulardan keyingi davrlarda yashagan musulmonlarga nisbatan “salaf” yoki salafiylar tushunchalari aslo ishlatilmaydi.

 

Imom-xatibning vazifasi faqat janoza va nikoh o‘qib berishdan iborat emas

Aslida xato yo‘ldan borayotganlarga to‘g‘ri yo‘l ko‘rsatish imom-xatibning eng birinchi vazifasi. Masalan, bir kishi ko‘p qiyinchilik ko‘rgan ekan, saratonga chalinib qolgani bois hayotdan to‘yganini hech narsa ko‘ziga ko‘rinmasdan o‘zini o‘zi osib qo‘ymoqchi bo‘lganini imom-xatibga aytibdi. Bu ishga loqayd va beparvo qaramagan imom domla unga hayot ulug‘ ne'mat ekani, Alloh bergan in'omning qadriga yetish zarurligi haqida gapiribdi. Bemorligiga sabr qilishi borasida bir qancha shar'iy va hayotiy misollar asosida nasihat qilibdi va suhbat so‘ngida unga Zam-zam suvi tortiq etibdi. O‘rnida qilingan nasihat va tabarruk suvning foydasi bilinib, u kishi darrov hayotga boshqacha ko‘z bilan qaray boshlabdi. Bu mudhish ishni aslo qilmaslik kerakligi to‘g‘risida xulosa chiqarib olibdi.

 

IYMONINGIZNI ASRANG (MISSONERLAR FITNASIDAN OGOH BO‘LING)

Iymon – Alloh ta'oloning o‘z bandalariga bergan eng buyuk ne'mati hisoblanadi. Alloh ta'olo qaysi bandaga iymon bergan bo‘lsa, hidoyat yo‘lini ko‘rsatgan bo‘lsa, u mo‘min degan nomga musharraf bo‘lib, bu olamda undan baxtli kishi topilmaydi. Demak iymon bu barcha insonlarga zarur bo‘lib, uni pok asrashi va mo‘minlik nomiga dog‘ tushirmasligi lozim bo‘ladigan dur-u gavhardir.

 

AL-JOMI' AS-SAHIHDA FITNALAR MASALASINING YORITILISHI (2-maqola)

Imom Buxoriy hazratlarining “al-Jome' as-sahih” asaridagi “Fitnalar” kitobining ikkinchi bobida 7052- raqam bilan kelgan hadisi sharifda musulmon kishi fitnalarga duch kelanda nima qilmoq kerakligi aniq va ravshan bayon qilingan:

Abdulloh ibn Mas'ud rivoyat qiladilar: “Rasululloh (sallallohu alayhi vasallam) bizga qarata: “Men vafot qilganimdan keyin asara (Mol-dunyo to‘plab manmanlik qilmoq)ning hamda o‘zlaringiz nafratlanadigan boshqa ishlarning guvohi bo‘lasizlar,” – dedilar. Sahobalar: Yo Rasululloh, bizga nima deb amr qilasiz? U zot: “Amirlaringizning farmoishlariga itoat etinglar va Alloh taolo oldidagi burchingizni bajo keltiringlar!” – dedilar”.

Hadisning umumiy ma'nosi:

 

AL-JOMI' AS-SAHIHDA FITNALAR MASALASINING YORITILISHI (1-maqola)

Ma'lumki, din ezgulik va barcha yaxshiliklar manbai hisoblanadi. Darhkaqiqat, islom dini jamiyatni ma'lum bir tartibga solish va  insoniyatning hayotini go‘zallashtirish uchun nozil qilingandir. Ammo, sof islomiy e'tiqodni noto‘g‘ri talqin qilish yoki ba'zi bir siyosiy kuchlarning o‘z manfaatlari yo‘lida dindan foydalanish oqibatida musulmonlar orasida turli fitnalarni kelib chiqishi tarixda ham hozirda ham mavjud bo‘lgan ko‘z yumib bo‘lmas holatdir. Agar biror jamiyatning ma'lum makonida bir fitna boshlansa-yu, u jamiyatning oqil insonlari johillarini unga aralashib qolishdan to‘sib qola bilmasa, u fitna kengayib jamiyatdagi oqilni ham johilni ham, solihni ham fojirni ham o‘z domiga tortadi. Jamiyatda buzg‘unchilik ko‘paysa, yaxshi-yomon birdek jazolanadi. Agar hech kim zolimning qo‘lini zulmdan to‘xtatmasa, Allohning balosi hammaga yog‘iladi. “Payg‘ambarning amriga xilof ish qiladigan kimsalar o‘zlariga biron fitna-kulfat yetib qolishidan yoki alamli azob yetib qolishidan hazir (ehtiyot) bo‘lsinlar”. (Nur surasi, 63-oyat).

 

Mazhab bizga nega kerak?

Alloh taologa hamdu sanolar, payg‘ambarimiz Muhammad mustafo sallollohu alayhi vasallamga, u zotning oila ahllariga hamda bizlarga shariat hukmlarini to‘g‘ri tushuntirib, unga to‘g‘ri amal qilish yo‘llarini ko‘rsatib bergan mazhabboshi imomlarimizga salavotu salomlarimiz bo‘lsin.

 
 
 
O‘qish uchun ushbu tugmani bosing