Оила

ЭРТА НИКОҲНИНГ САЛБИЙ ОҚИБАТЛАРИ

Барчаларингизга яхши маълумки, ислом таълимотида инсоннинг жони, ақли ва унинг соғлигини сақлаш, муҳофаза қилиш энг муҳим мақсадлардан. Инсон учун энг бебаҳо бойлик бу соғлик саломатликдир. Уни асраш эса ҳар биримизга омонат қилиб берилган. Бироқ саломатлик каби илоҳий неъматни қадрини баъзида йўқотиб, унутиб қўяётгандекмиз.

 

КЕЧИРИМЛИ БЎЛИШГА ЎРГАНАЙЛИК!

Ҳадиси шарифларда мўмин-мусулмонлар бир-бирларига биродар, ака-ука бўлишлари керак. Ораларидан гап-сўз ўтган, оғир ботадиган гап айтган, иш қилган бўлсалар, уларни кўнгилдан чиқариб ташлаш учун шариатда уч кун муҳлат берилган. Мусулмон одам уч кун ичида ҳовридан тушсин, ўз-ўзига насийҳат қилсин ва уч кундан оширмасдан ярашиб олсин, бундай аразлашиб юришни ўзига эп кўрмасин дея таъкидланган.

 

Вояга етмаган ва яқин қариндошлар орасидаги никоҳнинг салбий оқибатлари

Барча махлуқотни жуфт қилиб яратган ва инсонни никоҳ билан шарафлантирган Аллоҳ таолога беҳад ҳамду сано ва шукуроналар бўлсин. Бу никоҳ бизларни фаҳшдан, зинодан сақловчи ҳалол билан ҳаромни ажратиб турувчи чегара тўсиқдир. “Никоҳланиш менинг суннатимдир, бас ким суннатимдан юз ўгирса, биздан эмас”, деб никоҳ билан оила қурушга даъват қилган хақ пайғамбаримиз ҳазрат Муҳаммад Мустафо саллоллоху алайхи васалам га саломларимиз бўлсин. Никоҳ муқаддас ришта бўлиб, бир оила бир жамиятни вужудга келиши демакдир. Никоҳни баъзи ҳолларда қийинчилик, етишмовчиликка сабаб бўлади, деб гумон қиладиган инсонлар ҳам учраб тўради. Аксинча, никоҳ туфайли инсонни ризқи ва давлати зиёда бўлади.

 

ҚЎШНИЧИЛИК ОДОБЛАРИ

Муқаддас ислом дини инсонларни ўзаро бир бирлари билан дўстликда, ҳамжиҳатликда, меҳр-оқибатда яшашга тарғиб қилади. Бу билан жамият аъзолари ўртасида аҳиллик, дўстлик, ҳурмат иззат каби ахлоқий фазилатлар камол топиб, жамият тараққиёти ва равнақига жуда катта ижобий таъсир кўрсатади. Шунингдек, жамиятда маънавий-аҳлоқий муҳит барқарорлиги таъминланади. Шундай алоқалардан бири қўшничилик алоқаларидир.

 

ОИЛАВИЙ ҲАЁТ САОДАТДИР

Пайғамбаримиз Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам: Эй йигитлар жамоаси, сиздан ким никоҳга қодир бўлса, уйлансин. Албатта у кўзни тўсувчи ва фаржни сақловчидир. Ким қодир бўлмаса, рўзани лозим тутсин, бу унинг учун бичилишдир, дея марҳамат қилганлар.

 

Қайнона – келин аҳиллиги оила тинчлиги демакдир

Оила инсоннинг дунёвий саодатини таъминловчи қўрғондир. Оилада доимо тинчлик ва тотувлик давом етиши учун ер ва хотин, қайнона ва келин ўзларининг вазифа ва бурчларини тўлиқ адо етиб боришлари лозим. Зеро, оила фақат ер-хотиндангина иборат емас, уларнинг ота-оналари ва фарзандлари ҳам шу оианинг аъзолари саналади. Шунга биноан, шариатимизда қайнота ва қайнона куёв ёки келинга нисбатан қандай мақомда туриши ҳам баён етилган.

 

Оила аъзоларнинг ҳуқуқ ва мажбуриятлари

Оилада фарзандларнинг ҳуқуқлари ҳимоя қилинган бўлиб, бу ҳуқуқлар уларнинг ота-оналари ёки яқин қариндошлари, яшаётган жамиятларига вазифа қилиб юклатилган. Бу ҳақларни адо этиш вожиб бўлиб, фарзандларнинг қандай ҳуқуқлари бор? деган саволга уламоларимиз қуйидагиларни зикр қиладилар:

  1. Насаб. Никоҳнинг асл мақсадларидан бири ҳам наслу насабни сақлашдир. Бусиз оила ҳам, жамият ҳам бўлмайди. Фарзанднинг ота-онаси никоҳдан ўтган, ҳалол-пок яшагандагина насаби аниқ ва пок бўлади.
  2. Бўлажак фарзандга муносиб она ва ота танлаш. Ислом бола ҳақида у ҳали дунёга келмасдан анча олдин, оила қуришга тайёргарлик кўрилаётган пайтдан бошлаб қайғура бошлайди. “Талхийс” номли китобда Оиша (р.анҳо)дан ривоят қилинган қуйидаги ҳадис келтирилган:

 

ИСЛОМ ШАРИАТИДА ФАРЗАНДГА МУНОСАБАТ МАСАЛАСИ

Жоҳилият даврида арабларда фақирлик ва очликдан қўрқиб фарзандни тириклай кўмиб юбориш одати бор эди. Ҳозирги замон жоҳилиятида ҳам очлик ёки кўп сарф-харажатдан қочиб, фарзандни туғмаслик, битта ёки иккитадан орттирмаслик одати кенг тарқалган. Бу, аввало эътиқод бузуқлигига бориб тақалади. Аллоҳга иймони йўқ ёки бузуқ ақийдадаги, Аллоҳ ҳаммага ризқ беришга қодирлигини инкор этадиган одамгина фақирликдан қўрқиб ўз болаларини ўлдириши мумкин.

 

ИСЛОМ ШАРИАТИДА ФАРЗАНД АСРАБ ОЛИШ

Жоҳилият даврида фарзанд асраб олиш масаласи Қуръони Каримнинг “Аҳзоб” сурасида:

وَمَا جَعَلَ أَدْعِيَاءَكُمْ أَبْنَاءَكم  (  سورة الأحزاب-4)

“…ва асранди болаларингизни сизга фарзанд қилган эмас[1]

 

Шавқатсизлик қурбони

Аёл фарзанди дунёга келиши учун амалиёт хонасига кириб кетди. Бола туғилди. Она ҳаётдан кўз юмди. Аёлидан айрилиб, фарзанди онасиз қолганидан ота, қаттиқ хафа бўлди. Чақалоқни ўзи парваришлай олмаслигини билиб холасига берди. Ўзи етти ойдан кейин уйланди.

 
 
 
Ўқиш учун ушбу тугмани босинг